Debaty sejmoweI Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie przewidywanej w 2001 r. likwidacji zwolnień z podatku od nieruchomości przysługujących wyższym uczelniom publicznym

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację pana posła Jana Sieńki z dnia 11 października 2000 r. w sprawie przewidywanej w 2001 r. likwidacji zwolnień z podatku od nieruchomości przysługujących wyższym uczelniom publicznym, przesłaną przy piśmie DSPR 4401-593/00 - uprzejmie wyjaśniam.

   W projekcie nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przekazanej do Sejmu, której pierwsze czytanie przewidziane jest na 90 posiedzeniu plenarnym Sejmu w dniach 8-9 listopada br., proponuje się wprowadzenie zasady, iż wszystkie zwolnienia od podatku powinny być zawarte tylko w tej ustawie. Celem takiego zabiegu jest uporządkowanie i zebranie w jednym akcie prawnym zwolnień z podatku od nieruchomości. Dotychczas zwolnienia te były zamieszczone w wielu ustawach, w tym niedotyczących materii podatkowej, co powodowało liczne trudności w stosowaniu przepisów prawa przez organy podatkowe gmin.

   Zniesienie niektórych ustawowych zwolnień dotyczących m.in. uczelni jest podyktowane koniecznością realizacji zasady powszechności opodatkowania, wyrażonej w art. 84 Konstytucji RP, stanowiącym, że każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków określonych w ustawach. Ponadto należy podkreślić, iż środki finansowe uzyskiwane z podatku od nieruchomości są, zgodnie z art. 3 pkt 1a ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 i 2000 (DzU nr 150, poz. 983 ze zm.), w całości dochodem gminy. W związku z tym jednostki samorządu terytorialnego powinny samodzielnie kształtować politykę podatkową zgodnie ze swą właściwością terytorialną w zakresie wprowadzania zwolnień przedmiotowych i określania stawek podatkowych. Uprawnienie to znajduje obecnie wyraz w treści przepisu art. 7 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych stanowiącego, iż rada gminy może wprowadzić inne zwolnienia niż określone w ustawie. Należy także dodać, iż w przepisach ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (DzU nr 137, poz. 926 ze zm.) zostały uregulowane inne instytucje prawne umożliwiające organom podatkowym na wniosek podatnika zaniechanie poboru podatku, gdy jego pobranie zagraża ważnym interesom podatnika, a także rozłożenie podatku na raty lub odroczenie terminu płatności podatku.

   Projektowane zmiany były konsultowane z organizacjami społecznymi. Efektem publicznej dyskusji jest propozycja utrzymania zwolnienia dla uczelni w 2001 r., a następnie zniesienia zwolnienia z jednoczesnym wprowadzeniem systemu rekompensat dla uczelni wyższych od 1 stycznia 2002 r., z tytułu ponoszonych przez te podmioty wydatków na podatek od nieruchomości, podatek rolny, leśny oraz podatek od środków transportowych. Dzięki takiej konstrukcji budżety jednostek samorządu terytorialnego powiększą się o dochody z podatków lokalnych uiszczanych przez uczelnie, a szkoły wyższe nie poniosą negatywnych skutków finansowych, ponieważ otrzymają rekompensatę z budżetu państwa. Należy zauważyć, iż dotacja ta nie będzie obejmować zobowiązań podatkowych z tytułu gruntów, budynków, budowli lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, o której mowa w art. 23 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (DzU nr 65, poz. 385 ze zm.). Jest to kontynuacja dotychczasowej polityki w tym zakresie, zwolnienie przewidziane w art. 27 ww. ustawy także nie obejmowało wydzielonej działalności gospodarczej prowadzonej przez wyższe uczelnie.

   Niezbędna kwota rezerwy celowej w wysokości odpowiadającej sumie deklarowanych na dany rok zobowiązań podatkowych z tytułu podatków lokalnych, przeznaczona na dotacje z tego tytułu będzie określona w ustawie budżetowej na dany rok. Szczegółowy tryb przekazywania dotacji oraz sposób deklarowania kwot rekompensowanych zobowiązań podatkowych zostaną określone przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw szkolnictwa wyższego w drodze rozporządzenia.

   Z poważaniem

   Sekretarz stanu

   Jan Rudowski

   Warszawa, dnia 31 października 2000 r.